Nadat de Zwarte Pieten de Stoomboot hadden verlaten (Sinterklaasjournaal, afgelopen week), zijn er nieuwe Pieten opgeleid. Zwarte Pieten, maar ook anderssoortige Pieten – waaronder de Roetpiet.

Persoonlijk vind ik de Roetpiet de slechtst denkbare ‘oplossing’ voor het Pietenprobleem. De magie van Sint en Piet zit hem er immers mede in dat je niet ziet wie het zijn, onder de kostuums. Dat onderdeel van de traditie moet je niet te grabbel willen gooien, ongeacht welke kleur schminck je op je toet smeert.

Volkskrant-journaliste Maud Effting liep dit jaar mee in de Amsterdamse intocht als Roetpiet. Vanochtend las ik haar ervaringen…

Daar zit ik dan. De lippenstift is minder rood dan vorig jaar. ‘Ik vind het helemaal niks’, zegt de mevrouw van de schmink. ‘Ik hou meer van vol zwart. Veel mooier.’ Binnen een paar minuten is ze klaar. Op mijn iPhone bekijk ik het resultaat. Ik zie eruit als iemand met een mislukte foundation. Een Piet die half af is. Maar met een beetje fantasie is er misschien wel iemand van te maken die te kort door de schoorsteen is gegaan.’Je bent nog niet de ergste hoor’, zegt een collega-Piet. ‘Ik zag net iemand die op een dalmatiër leek.’

Tijdens de intocht wordt ze gespot door haar zoontje (7); wat het volgende tafereel opleverde:

Dan staat mijn zoontje ineens langs de kant, met zijn broer en zijn vader. Even kijkt hij me recht in de ogen. ‘Dat lijkt mama wel’, zegt hij.

Daarna is hij een minuut stil.

‘Die Piet leek heel erg op mama’, zegt hij weer. Dan krijgt hij een berg pepernoten in zijn handen gedrukt. De twijfel is alweer weg.

In deze situatie was een hand pepernoten misschien genoeg afleiding om de herkenning te vergeten, maar dat zal natuurlijk lang niet altijd het geval zijn. Roetveegjes doen onrecht aan de essentie van Piet.

En nee, ik schaar mij niet in het kamp Wilders, met zijn Pietenwet. Er kan best wat worden gesleuteld aan het uiterlijk van (Zwarte) Piet. En misschien hoeft hij niet tot in lengte van dagen zwart te blijven. Maar het is echt niet racistisch om in ieder geval te mogen verwachten dat Piet onherkenbaar is.
Het kinderfeest is immers gekoppeld aan magie. Dus dient die magie levend gehouden te worden.

En wie denkt dat het ’tegen-kamp’ tevreden is gesteld met Roetpiet, kan best wel eens van een koude kermis thuiskomen. Effting’s collega Janita Naaijer bevond zich onder het publiek bij de intocht, en noteerde verschillende citaten. Van de activist Kunta van actiegroep ‘Kick Out Zwarte Piet’ kon ze het volgende citaat optekenen:

‘Roetpiet heeft zoveel roetvlekken dat hij alsnog zwart is.’